Externe vertrouwenspersoon: vrijwel altijd én goedkoper én beter dan intern
Een collega opleiden tot interne vertrouwenspersoon klinkt praktisch, maar de rekensom en de praktijk wijzen dezelfde kant op. Alleen al de opleiding kost ruim drie keer het complete PuntUit-jaarabonnement, en op onafhankelijkheid, bereikbaarheid en ervaring wint extern het ook. We zetten het eerlijk naast elkaar, inclusief wat de wet wel en niet van je vraagt.
Eerst eerlijk: wat zegt de wet?
Veel aanbieders roepen dat een vertrouwenspersoon verplicht is. Dat klopt niet, en wij vinden dat je een keuze als deze op feiten hoort te maken. Dit is de stand van zaken.
Geen directe verplichting
Het wetsvoorstel dat een vertrouwenspersoon verplicht wilde stellen voor bedrijven vanaf 10 medewerkers is gestrand in de Eerste Kamer. Er is dus geen wet die je nu direct verplicht om er een aan te stellen.
Wel de Arbowet en RI&E
De Arbowet verplicht je om psychosociale arbeidsbelasting tegen te gaan. Dek je die risico's onvoldoende af, dan kan de Nederlandse Arbeidsinspectie bij een controle een vertrouwenspersoon alsnog eisen, op last van een boete.
Wet bescherming klokkenluiders
Vanaf 50 medewerkers moet je een interne meldregeling hebben. Een externe vertrouwenspersoon is daarbij het onafhankelijke aanspreekpunt waar medewerkers veilig terechtkunnen.
De vergelijking op een rij
We zetten de twee vormen eerlijk naast elkaar. De uitkomst: op elk criterium dat er voor je medewerkers en je begroting toe doet, wint de externe vertrouwenspersoon het vrijwel altijd.
| Criterium | Interne vertrouwenspersoon | Externe vertrouwenspersoon (PuntUit) |
|---|---|---|
| Kosten | Opleiding vanaf circa €1.500, plus bij- en nascholing (al snel enkele honderden euro's per jaar) en verleturen | Vast jaarabonnement vanaf €475 per jaar, alles inbegrepen |
| Onpartijdigheid | Risico op belangenverstrengeling en roddels op de werkvloer | 100% onafhankelijk en anoniem, buiten de organisatie |
| Beschikbaarheid | Kwetsbaar bij ziekte, vakantie en drukte met het eigen werk | 24/7 via het online platform, persoonlijk bereikbaar op werkdagen van 9:00 tot 21:00 |
| Kennis en ervaring | Beperkte ervaring, omdat er intern weinig casussen voorbijkomen | LVV-gecertificeerde professionals die dagelijks casussen behandelen |
Én goedkoper
Alleen al de opleiding van een interne collega kost circa €1.500 — ruim drie keer het complete jaarabonnement van €475. Tel daar de verleturen, de bij- en nascholing die de certificering elk jaar vraagt en de uren voor de rol zelf bij op, en het verschil loopt elk jaar verder op. De conclusie is simpel: een externe vertrouwenspersoon is in de praktijk vrijwel altijd én beter én goedkoper dan zelf een vertrouwenspersoon opleiden.
Én beter
Een externe vertrouwenspersoon is aantoonbaar onafhankelijk, waardoor medewerkers eerder durven te melden. Je krijgt LVV-gecertificeerde professionals die dagelijks casussen behandelen — bereikbaar, ook bij ziekte, vakantie of vertrek.
Waarom alleen intern vaak tegenvalt
De opleiding tot vertrouwenspersoon kost al snel €1.500 per persoon — ruim drie keer het complete PuntUit-jaarabonnement. Daar houdt het niet op: er komen verleturen bij, bij- en nascholing om de certificering geldig te houden en de uren die de rol naast het gewone werk vraagt. Valt die ene collega uit door ziekte of vertrek, dan begint de investering opnieuw.
Het grootste bezwaar zit alleen niet in de kosten. Praten over ongewenst gedrag met een directe collega voelt voor veel medewerkers onveilig. Je komt diegene tegen bij de koffieautomaat, in het teamoverleg, misschien zelfs in de zaak waarover je wilt praten. Veel mensen zwijgen dan liever.
Zo ontstaat een meldpunt dat op papier bestaat, maar in de praktijk nauwelijks wordt gebruikt. Problemen blijven sudderen tot ze escaleren in verzuim, verloop of een juridisch conflict.
De opleiding kost circa €1.500 per persoon, exclusief verleturen en de jaarlijkse bijscholing die de certificering vraagt.
Melden bij een directe collega voelt onveilig. Zeker in kleinere teams houden medewerkers hun verhaal dan voor zich.
Bij ziekte, vakantie of vertrek van de interne vertrouwenspersoon staat het meldpunt stil, precies wanneer iemand het wil gebruiken.
Wat je bij PuntUit extra krijgt
Een externe vertrouwenspersoon van PuntUit is meer dan een telefoonnummer voor als het misgaat. Het abonnement is gebouwd op preventie en zichtbaarheid op de werkvloer.
Early Awareness Tool en hulpvraagplatform
Elke organisatie krijgt een eigen online omgeving op praatuit.nl. Medewerkers stellen daar anoniem hun vraag, plannen direct een spreekuur in en vinden zelfhulpinformatie. De Early Awareness Tool signaleert spanningen voordat ze uitgroeien tot een melding.
Doorlopende aandacht voor bewustwording en preventie
Met het PuntUit-spel maak je omgangsvormen op een laagdrempelige en leuke manier bespreekbaar op de werkvloer. Daarnaast ontvangen medewerkers periodieke informatiemails met korte video's over thema's rond omgangsvormen, zodat het onderwerp het hele jaar door blijft leven.
Geanonimiseerd jaarrapport
Elk jaar ontvang je een geanonimiseerd rapport over wat er speelt in je organisatie. Dat rapport gebruik je direct voor de RI&E en als onderbouwing richting directie en ondernemingsraad.
Vast tarief, geen verrassingen
Het abonnement is vanaf €475 per jaar voor organisaties van 11 t/m 250 medewerkers (tot en met 10 medewerkers €375). Het spreekuur is gratis; alleen verdere begeleiding bij een casus kost €84 per uur.
Meer dan 500 organisaties gingen je voor
Van woningcorporaties tot bouwbedrijven en van zorginstellingen tot gemeentelijke organisaties: ruim 500 organisaties hebben hun vertrouwenspersoon bij PuntUit belegd. Vaak naast een interne vertrouwenspersoon, soms als enige meldpunt.
Wat zij terugkrijgen is rust. Medewerkers hebben een veilig kanaal, HR is de dubbelrol kwijt en de directie heeft met het jaarrapport iets tastbaars voor de RI&E.
Veelgestelde vragen
- Is een vertrouwenspersoon wettelijk verplicht?
- Nee, er is op dit moment geen wet die een vertrouwenspersoon direct verplicht stelt. Het wetsvoorstel dat dit wilde regelen voor bedrijven vanaf 10 medewerkers is gestrand in de Eerste Kamer. Wel verplicht de Arbowet je om psychosociale arbeidsbelasting tegen te gaan. Bij een controle kan de Nederlandse Arbeidsinspectie een vertrouwenspersoon alsnog eisen, op last van een boete, als die risico's onvoldoende zijn afgedekt.
- Wat is het verschil tussen een interne en externe vertrouwenspersoon?
- Een interne vertrouwenspersoon is een collega binnen de organisatie. Een externe vertrouwenspersoon staat volledig buiten de organisatie en heeft daardoor geen dubbele belangen. Voor medewerkers is de drempel om een externe vertrouwenspersoon te benaderen lager, zeker bij gevoelige onderwerpen als pesten, intimidatie of discriminatie.
- Kunnen we een interne en externe vertrouwenspersoon combineren?
- Ja, en dat is vaak de sterkste opzet. De interne vertrouwenspersoon is het eerste aanspreekpunt voor alledaagse vragen en houdt voeling met de cultuur. De externe vertrouwenspersoon is het onafhankelijke kanaal voor alles wat gevoeliger ligt. Zo heeft elke medewerker een ingang die veilig voelt.
- Is een interne vertrouwenspersoon niet goedkoper dan een externe?
- Nee, vrijwel altijd juist duurder. De opleiding van een interne vertrouwenspersoon kost al snel €1.500 per persoon — ruim drie keer het complete PuntUit-jaarabonnement van €475. Daar komen de verleturen, de verplichte bij- en nascholing (al snel enkele honderden euro's per jaar) en de uren voor de rol zelf nog bij. En valt de opgeleide collega uit of vertrekt diegene, dan begint de investering opnieuw. In de praktijk is een externe vertrouwenspersoon daardoor vrijwel altijd én beter én goedkoper dan zelf een vertrouwenspersoon opleiden.
- Wat kost een externe vertrouwenspersoon bij PuntUit?
- Je betaalt een vast jaarabonnement: €375 per jaar voor organisaties tot en met 10 personen en €475 per jaar voor 11 t/m 250 personen. Daar zit alles in: het gratis spreekuur, het online hulpvraagplatform, de Early Awareness Tool, het PuntUit-spel, de periodieke informatiemails en het geanonimiseerde jaarrapport. Alleen als een casus na het spreekuur verdere begeleiding vraagt, geldt een uurtarief van €84.
- Geldt de Wet bescherming klokkenluiders ook voor ons?
- Heeft je organisatie 50 of meer medewerkers, dan moet je een interne meldregeling hebben voor vermoedens van misstanden. Een externe vertrouwenspersoon is daarbij een onafhankelijk aanspreekpunt waar medewerkers veilig terechtkunnen, los van de interne hiërarchie.
Meer lezen? Bekijk onze kennisbank of onze pagina over preventie van ongewenst gedrag.
Liever gewoon even overleggen?
Vertel ons hoe jouw organisatie eruitziet, dan ontvang je binnen twee werkdagen een voorstel op maat. Geen verplichtingen, geen kleine lettertjes.